Kontrola pracowników. Co mogą pracodawcy?

Kontrola pracowników. Co mogą pracodawcy?

Pracodawcy w każdej branży mają prawo kontrolować, w jaki sposób ich pracownicy wywiązują się ze swoich obowiązków. W zależności od specyfiki zakładu pracy różnić się będą formy kontroli stosowane przez pracodawców.

Większość firm zatrudniających pracowników biurowych kontroluje komputery oraz pocztę e-mail. Kamery pojawiają się najczęściej w miejscach, gdzie pracownicy mają dostęp do dóbr wartościowych: w bankach, supermarketach, magazynach. Wśród pracowników branży transportowej i budowlanej rozpowszechnione są natomiast kontrole trzeźwości.

Forma kontroli stosowanej przez pracodawcę powinna być adekwatna do sytuacji (jej celowość uzasadnia interes pracodawcy) i nie może naruszać godności i dóbr osobistych pracowników (art. 111 Kodeksu pracy).

Większość typów kontroli wprowadzanych przez pracodawcę (monitoring wideo, monitorowanie komputerów i poczty elektronicznej) nie wymaga zgody pracownika, nie oznacza to jednak, że pracodawca może ukrywać fakt wprowadzenia monitoringu w zakładzie. Najczęściej popełnianym przez pracodawców błędem jest zatajanie przed pracownikami informacji o stosowanych metodach kontroli. Kwestie związane z kontrolą zatrudnionych powinny zostać jasno określone w umowie o pracę lub w regulaminie pracy albo w innym przepisach wewnątrzzakładowych obowiązujących w danej firmie.

Pracodawca może zainstalować monitoring w zakładzie, gdy jest to niezbędne do wypełnienia jego prawnie usprawiedliwionych celów (np. ochrona przed kradzieżą), a jednocześnie nie narusza praw i wolności osób, których dotyczy (por. art. 23 ust. 1 pkt. 5 Ustawy o ochronie danych osobowych, Dz.U. 2002 r. nr 101 poz. 926 ze zm.). Pracownicy powinni zostać uprzedzeni (np. w regulaminie pracy), kiedy znajdują się w zasięgu urządzeń monitorujących np. kamer przemysłowych.

Uzasadnione jest na przykład instalowanie monitoringu przy kasach w supermarkecie, pomieszczeniach, w których odbywa się liczenie lub sortowanie pieniędzy lub w magazynie, gdzie następuję rozładunek towaru. Niedopuszczalne natomiast jest w miejscach, gdzie naruszałoby to prawo pracownika do prywatności (np. w szatni, w toalecie). Warto zwrócić uwagę, że nagrania z monitoringu wideo są danymi, które polegają szczególnej ochronie (art. 7 pkt 2 Ustawy o ochronie danych osobowych), co wiąże się z koniecznością odpowiedniego ich przechowywania. Jako administrator danych, pracodawca powinien dołożyć szczególnej staranności, aby nagrany materiał nie dostał się w ręce osób niepowołanych (36 ust. 1 Ustawy o ochronie danych osobowych).

Czytaj więcej Firma może śledzić co robią podwładni? Pracodawcy kontrolując pracowników przy użyciu monitoringu muszą pamiętać o ochronie dóbr osobistych oraz o przestrzeganiu prawa do prywatności. Dozwoloną i rozpowszechnioną formą kontroli pracowników jest zdalny monitoring komputerów, na których pracują i ich aktywności w sieci. Dzięki tego typu programom pracodawca może ocenić efektywność pracy podwładnych bądź bezpieczeństwo przepływu danych w firmie. Treść przeglądanych przez pracownika stron nie powinna być jednak dla pracodawcy źródłem informacji o problemach pracownikach, stanie jego zdrowia ani finansów.

Przeglądanie korespondencji - zarówno tradycyjnej, jak i elektronicznej - jest jedną z dozwolonych dla pracodawcy form nadzoru sposobu wykonywania przez pracowników ich obowiązków pracowniczych. Tak, jak i przy wcześniejszych omawianych sytuacjach, tak również przy przeglądaniu korespondencji pracodawca jest zobowiązany do poszanowania godności i innych dóbr osobistych pracownika.

Otwierając korespondencję adresowaną imiennie do pracownika na adres firmy (lub przypisany danej osobie firmowy adres mailowy) pracodawca musi brać pod uwagę przede wszystkim charakter korespondencji. Jeżeli listy bądź maile adresowane są do firmy, to nawet jeśli pojawia się w nich imię i nazwisko pracownika, mogą zostać otwarte przez pracodawcę lub inną upoważnioną przez niego osobę. Jeżeli natomiast korespondencja adresowana jest do konkretnego pracownika (na adres firmy, ale bez wskazania jej nazwy), wtedy podlega ochronie tajemnicy komunikowania się, którą każdemu obywatelowi gwarantuje konstytucja.

Praktyką niedozwoloną jest natomiast skanowanie za pomocą specjalnego urządzenia linii papilarnych pracowników w celu rejestracji godzin ich przyjścia i wyjścia z zakładu pracy. Stanowisko GIODO w tej kwestii poparł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 1 grudnia 2009 r. (I OSK 249/09) uzasadniając, że skoro nie ma regulacji zezwalających pracodawcom na żądanie od podwładnych ich danych biometrycznych, jak linii papilarnych, obrazu tęczówki oka lub kodu DNA, to ich gromadzenie jest zabronione.

Na drugiej stronie o tym, czy pracodawca może badać trzeźwość i zawartość toreb pracowników

Poprzednia strona
  • 1
  • 2
kontrola, wideo, monitoring, badanie trzeźwości
Rachelski
Czytaj także
Polecane galerie
olaf169
83.20.221.* 2018-08-24 09:54
jestem starej daty i nie do konca nadazam za technologiami ale na https://www.i-mobi.pl/ wszystko jest jasno wytlumaczone. dzieki aplikacji wiem ze pracownicy sa uczciwi
JakubStal
83.8.218.* 2018-07-26 15:15
w firmie warto skorzystać z aplikacji i-mobi do kontrolowania działań pracowników na telefonach komórkowych https://www.i-mobi.pl/
2014-04-01 12:46
Kontroluje komputery pracowników Spyloggerem i nikt nie płaczę. Na początku były jakieś ciche narzekania itp. ale jak dołożyłem każdemu suwenir do wypłaty, za sprawną pracę to chyba trochę uświadomili sobie w końcu, że przychodzą pracować a nie na kawę.
Zobacz więcej komentarzy (11)