Na skróty

Money.plPrawoAktualnościOkiem eksperta

Nadzór autorski - czy można zamówić z wolnej ręki?

2011-02-08 13:12
Nadzór autorski - czy można zamówić z wolnej ręki?
1/2

W ostatnich miesiącach w wyniku licznych kontroli dokonywanych przez Urząd Zamówień Publicznych, a także stanowisk zajmowanych przez instytucje pośredniczące, kwestionowana była możliwość udzielenia zamówienia w trybie z wolnej ręki na usługę sprawowania nadzoru autorskiego nad realizacją projektu przez jego autora.

Zamówieniem w trybie z wolnej ręki jest zamówienie publiczne udzielane w trybie art. 66 i n. ustawy z dnia 29 stycznia 2004 roku Prawo zamówień publicznych (t.j. - Dz.U. z 2010 Nr 113, poz. 759 z późn. zm. - dalej: PZP), w przypadku gdy ze względu na obiektywne przyczyny przemawiające za brakiem możliwości udzielenia zamówienia więcej niż jednemu, konkretnie oznaczonemu wykonawcy, zamówienie to jest udzielane właśnie jemu po przeprowadzeniu z nim negocjacji dotyczących ustalenia warunków. Nadzór autorski to z kolei usługa wykonywana przez autora projektu budowlanego mająca na celu weryfikację zgodności realizowanych robót budowlanych z dokumentacją projektową, wyjaśnianie treści tej dokumentacji, wątpliwości co do tej treści i przede wszystkim wprowadzania w razie konieczności rozwiązań zamiennych do dokumentacji.

Modelowym założeniem jest zawarcie w jednej umowie postanowień obejmujących zarówno wykonanie przez autora projektu (obejmującego zazwyczaj koncepcję oraz projekty budowlany i wykonawczy) jak i jego zobowiązanie do świadczenia usługi nadzoru autorskiego. Takie unormowanie jest niestety możliwe przede wszystkim w wypadku prywatnych inwestorów, gdyż tylko wówczas zamawiający już w chwili podpisywania umowy o prace projektowe ma zagwarantowaną realizację, a przede wszystkim środki na inwestycję.

Jakie są konsekwencje samowoli budowlanej?
W przypadku gdy zamawiającym jest podmiot publiczny niestety regułą jest odwrotna sytuacja - dokumentacja projektowa i pozwolenie na budowę są punktem wyjścia do pozyskania akceptacji dla inwestycji lub dla pozyskania jej finansowania, przede wszystkim ze źródła unijnego. Tym samym zamawiający w chwili zlecania wykonania koncepcji i dokumentacji projektowej nie ma wiedzy nie tylko o tym kiedy, ale i o tym czy będzie realizował zamierzenie inwestycyjne. Z tego wynika brak możliwości udzielenia zamówienia publicznego na usługę nadzoru autorskiego równocześnie ze zleceniem wykonania dokumentacji projektowe. Zlecenie takie bowiem w większości przypadków byłoby udzieleniem zamówienia, które już pierwotnie nie leżałoby w interesie publicznym, a więc pociągałoby za sobą jedynie angażowanie środków publicznych w sposób rodzący wątpliwości co do możliwości uznania naruszenia reżimu finansów publicznych.

Dodatkowo należy pamiętać, że dla wszystkich inwestycji nie istnieje wymóg utrzymywania nadzoru autorskiego. Wymóg ten przede wszystkim nakładany jest w pozwoleniu na budowę (art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, t.j. - Dz. U z 2010 roku Nr 243, poz. 1623 z późn. zm. - dalej: PBud), tym samym w chwili zlecania wykonania dokumentacji projektowej inwestor (zamawiający publiczny) nie jest w stanie przewidzieć z całkowitą pewnością czy będzie istnieć konieczność zlecenia wykonania takiej usługi.

Powyższe rodzi w części przypadków sytuację, w której zamawiający jest w posiadaniu dokumentacji projektowej i nie ma zawartej umowy na świadczenie usługi nadzoru autorskiego.

Ziemia zajęta pod budowę drogi a jej stan prawny
Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 10 ust. 1 Prawa zamówień publicznych podstawowymi trybami udzielenia zamówień są tryby konkurencyjne: przetargi nieograniczony oraz ograniczony. Zamawiający w pierwszej winien kolejności rozważyć czy może udzielić danego zamówienia w jednym z tych trybów. Jedną z okoliczności, wynikających pośrednio z przepisów PZP, jest możliwość zapewnienia przez zamawiającego zachowania reguł wolnej konkurencji przez istnienie potencjalnie co najmniej kilku wykonawców będących w stanie wykonać zamówienie. Jeśli ta przesłanka nie jest spełniona, zamawiający winien zastosować jeden z trybów niekonkurencyjnych.

Zgodnie z art. 16 pkt 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. - Dz. U. z 2006 roku Nr 90, poz. 631 z późn. zm. - dalej: PrAutU) autorskie prawa osobiste chronią nienaruszalność treści i formy utworu. Autorskie prawa osobiste są niezbywalne i wygasają dopiero wraz ze śmiercią autora utworu. Tym samym twórca dokumentacji projektowej nie może praw tych na podobieństwo autorskich praw majątkowych przenieść na zamawiającego. Z kolei zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa Budowalnego - w gestii autora projektu leży sprawowanie nadzoru autorskiego obejmującego uzgadnianie możliwości wprowadzenia rozwiązań zamiennych w stosunku do wprowadzonych w projekcie na wniosek kierownika budowy lub inspektora nadzoru inwestorskiego.




Pochwal się na swojej stronie,
że czytasz Money.pl
Czytam Money.pl
Najnowsze wiadomości
Podobne artykuły