Raje podatkowe kuszą przedsiębiorców

Raje podatkowe kuszą przedsiębiorców

1/2

Raje podatkowe podlegają większej kontroli fiskusa. Dają jednak realną szansę na obniżenie kosztów funkcjonowania firmy i zawieszenie zysków.

Temat tzw. rajów podatkowych powrócił przy okazji głośnej ostatnio akcji niemieckich służb wywiadowczych i skarbowych wymierzonej w obywateli RFN ukrywających swoje dochody przed niemieckim fiskusem na terenie Liechtensteinu. Wywołany w ten sposób skandal międzynarodowy stał się pretekstem do kolejnej dyskusji na temat funkcjonowania rajów podatkowych oraz możliwych sposobów obrony interesów fiskusa przed utratą dochodów spowodowaną wykorzystaniem jurysdykcji stosujących tzw. szkodliwą konkurencję podatkową.

Jak naprawdę wygląda raj (podatkowy)

Na początku warto jednak zauważyć, iż nie istnieje żadna powszechnie przyjęta jednolita definicja raju podatkowego. W opracowaniach dotyczących tego zagadnienia wymienia się najczęściej szereg czynników determinujących fakt uznawania bądź nie jakiegoś kraju za raj podatkowy.

Raj podatkowy:

- korzystny system podatkowy, zwłaszcza w zakresie opodatkowania dochodów transferowanych do i z raju podatkowego, a także w zakresie stosowanych przywilejów podatkowych; efektywnie polega tona braku opodatkowania niektórych (lub wszystkich) rodzajów dochodów bądź też zastosowaniu bardzo niskich stawek podatkowych, - tajemnica bankowa chroniąca w szerokim zakresie anonimowość inwestorów i transakcji przez nich dokonywanych, - stabilny system polityczny i gospodarczy, - istnienie lokalnych podmiotów wyspecjalizowanych w prawnej obsłudze przedsiębiorstw rejestrowanych w raju podatkowym.

Raj podatkowy nie powinien być zatem jednoznacznie kojarzony ze stosowaniem szkodliwej konkurencji podatkowej. Powyższe kryteria mogą być odczytywane raczej jako rozwiązania prawne, które są przyjazne inwestorom, a nie jako narzędzia do ukrywania dochodów. Jednakże niektóre kraje uznawane za raje podatkowe stosują dodatkowe elementy - usprawniające działalność gospodarczą poprzez:

• - brak efektywnej możliwości wymiany informacji podatkowych z takim krajem,
• - brak wymogu określenia działalności podstawowej rejestrowanych przedsiębiorstw.

Należy zatem bardzo wyraźnie wskazać, iż pojęcie rajów podatkowych jest stosowane zarówno do tych krajów, które w rzeczywistości mogą służyć jako miejsce, gdzie ukrywa się dochody jak i do tych, które tak skonstruowały swój system podatkowy, aby skłaniał on inwestorów zagranicznych do prowadzenia swoich operacji za pośrednictwem podmiotu ulokowanego właśnie w takim państwie.

W celu ochrony interesów naszego fiskusa polskie przepisy podatkowe przewidują pewne ograniczenia związane z transakcjami z podmiotami, które pochodzą z państw uznawanych za raje podatkowe.I tak z jednej strony są to kraje rezygnujące w całości z opodatkowania dochodów, stosujące całkowicie szczelny mechanizm tajemnicy bankowej i odmawiające współpracy w zakresie wymiany informacji podatkowych. Do grupy tej należy wspomniany Liechtenstein, ale też np. Bahrajn i Wyspy Bahama.

Z drugiej strony istnieje szereg państw, oferujących relatywnie korzystne - w porównaniu z innymi krajami - opodatkowanie dochodów, jak również gwarantujących jednocześnie kontrolę legalności dokonywanych transakcji na potrzeby społeczności międzynarodowej.

W tej grupie należałoby umieścić Cypr, Luksemburg i Holandię. Kraje te, chociaż niejednokrotnie określane jako raje podatkowe, nie powinny być oskarżane o sprzyjanie ukrywaniu dochodów. Stanowią za to dobre przykłady państw o systemie podatkowym w którym można całkowicie legalnie i przejrzyście pod względem prawnym dokonać optymalizacji podatkowej.

Dzięki rozwiązaniom przewidzianym w przepisach tam obowiązujących inwestorzy nie tylko korzystają z dobrodziejstw ich systemów podatkowych, ale mogą jednocześnie korzystać z ułatwień podatkowych wynikających z funkcjonowanie wspólnego rynku na obszarze UE (np. zapisów dyrektyw dotyczących opodatkowania dochodów z dywidend, odsetek czy należności licencyjnych).

Należy również zaznaczyć iż nie powstała zamknięta lista krajów uznawanych za raje podatkowe. Zestawienia takie tworzone są przez poszczególne państwa na własne potrzeby, a także przez organizacje międzynarodowe.

Tak np. OECD w 1998r. opracowała raport dotyczący krajów stosujących szkodliwą konkurencję podatkową, na podstawie którego stworzyła następnie listę 35 krajów uznawanych właśnie za raje podatkowe. Jednocześnie OECD wezwała wymienione państwa do opracowania efektywnego systemu wymiany informacji podatkowych i zagwarantowania transparentności inwestycji prowadzonych przez ich rezydentów.

Prowadzenie interesów z wykorzystaniem rozwiązań prawnych oferowanych prze kraje, które określić można jako: legalne raje podatkowe (takie jak np. Cypr, Luksemburg czy Holandia) może pozwolić na osiągnięcie bardzo wymiernych oszczędności podatkowych. W chwili obecnej lista obejmuje jedynie 3 kraje, które określone zostały jako odmawiające współpracy w zakresie postawionych wymagań (Andora, Księstwo Liechtensteinu, Księstwo Monako). Tak drastyczne zmniejszenie tej listy nie oznacza, że rajów podatkowych nie ma, ale raczej wyraźnie wskazuje, że zmniejsza się liczba państw, które niejako nielegalnie stosują szkodliwą konkurencję podatkową.

Czytaj dalej