Kupując mieszkanie uważaj na pośrednika

W Polsce działa ponad 7 tys. pośredników oraz niemal 15 tys. zarządców nieruchomości. Inspekcja Handlowa skontrolowała 124 przedsiębiorców. Rzetelność oraz legalność świadczonych usług sprawdzono przede wszystkim u tych, którzy cieszą się największym zainteresowaniem na rynkach lokalnych. Nieprawidłowości stwierdzono u 54,8 proc. skontrolowanych.

Większość uchybień miała charakter formalny, niestwarzający zagrożenia dla interesów ekonomicznych konsumentów. W umowach brakowało imienia i nazwiska przedsiębiorcy odpowiedzialnego za realizację zlecenia, numeru jego licencji zawodowej lub oświadczeń o posiadanym ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej.

Udzielaniem porad prawnych zajmują się organizacje konsumenckie oraz rzecznicy konsumentów. Adresy znajdują się na stronie internetowej Urzędu. Ponadto w przypadku konfliktu z pośrednikiem nieruchomości warto skorzystać z bezpłatnej infolinii konsumenckiej 0800-800-008 - działającej w dni powszednie od 9.00 do 17.00.

Zdecydowana większość kontrolowanych posiadała licencję zawodową - tylko w 5 przypadkach usługi były wykonywane przez osoby nieuprawnione.

Natomiast 8 przedsiębiorców nie miało obligatoryjnego ubezpieczenia OC, co mogło narazić konsumentów na problemy z dochodzeniem roszczeń. Polisa zabezpiecza interesy klientów, którzy z powodu niedopełnienia obowiązków przez agencję nieruchomości ponieśli straty finansowe.

Jak wynika z kontroli Inspekcji Handlowej, blisko 40 proc. umów zawierało postanowienia ograniczające prawa konsumentów lub znajdujące się już w Rejestrze Klauzul Niedozwolonych prowadzonym przez Prezesa UOKiK.

Przedsiębiorcy zastrzegali sobie wynagrodzenie za transakcje sfinalizowane w wyniku osobistych starań zleceniodawcy lub wprowadzali rażąco wygórowane kary umowne za rezygnację z kontraktu lub dokonanie transakcji z klientem niewskazanym przez pośrednika. W przypadku przedsiębiorców stosujących sprzeczne z prawem klauzule Prezes Urzędu może wszcząć postępowanie administracyjne i nałożyć karę finansową w wysokości do 10 proc. ubiegłorocznego przychodu.

Ponadto konsumentom utrudniano możliwość porównania ofert różnych pośredników i wybrania najkorzystniejszej, ponieważ nie mogli w łatwy sposób zapoznać się z cennikiem oferowanych usług. Tymczasem koszt świadczenia jest jedną z podstawowych informacji, do której dostęp powinien mieć klient.

Nie stwierdzono natomiast nieprawidłowości dotyczących sposobu pobierania prowizji - w kilku przypadkach pośrednicy policzyli nawet mniej, niż wynikało to z umów.

Jeszcze w trakcie kontroli, w większości przypadków, pośrednicy i zarządcy dostosowywali się do zaleceń Inspekcji Handlowej. Jednak w stosunku do 22 przedsiębiorców IH nakazała usunięcie nieprawidłowości, przeciwko 6 skierowała wnioski o ukaranie do sądu, w jednym przypadku zawiadomiła prokuraturę, zaś na 12 skontrolowanych nałożyła mandaty karne.