Na skróty

Money.plPrawoAktualnościOkiem eksperta

Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje?

2009-03-24 13:23

Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje?

Pracodawca ma prawo zażądać od pracownika aby ten pracował w dniu harmonogramowo wolnym od pracy. Okoliczności w jakich może to zrobić wskazane są w Kodeksie Pracy. Kiedy i na jakich zasadach pracownik może pracować w takim dniu oraz jakie z tego tytułu przysługują mu uprawnienia?

Kodeks pracy przewiduje w art. 129 §1 k.p. zasadę przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy. Zgodnie z tą zasadą, pracownik powinien pracować przeciętnie pięć dni w każdym tygodniu a pozostałe dwa dni powinny być dla niego wolne od pracy. Gwarantuje mu to regenerację sił i zapewnia prawo do odpoczynku.

Pracodawca powinien przestrzegać tej zasady układając rozkład czasu pracy oraz pamiętać, że co do zasady nie wolno mu planować pracy w niedzielę oraz w inne dni ustawowo wolne od pracy (tj. święta o których mowa w ustawie z18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy; wyjątki od zasady zakazu pracy w niedzielę przewidziane są w rozdziale VII kodeksu pracy). Drugi wolny dzień tygodnia może zostać przez pracodawcę wyznaczony dowolnie. W praktyce jest to najczęściej sobota, ale może to być każdy inny dzień tygodnia.

Praca w dniu harmonogramowo wolnym

Pracodawca może w określonych okolicznościach wydać polecenie pracy w dniu harmonogramowo wolnym od pracy. Może to mieć miejsce w tych samych okolicznościach w których pracodawca może żądać pracy w godzinach nadliczbowych.

Zgodnie z art. 151 k.p. praca taka jest dopuszczalna w razie:

- konieczności prowadzenia akcji ratunkowej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii; oraz

-  szczególnych potrzeb pracodawcy.

Dzień wolny

Za pracę w dniu harmonogramowo wolnym, pracownikowi przede wszystkim przysługuje dzień wolny. Zgodnie z art. 151(3) k.p. należy go udzielić do końca okresu rozliczeniowego w którym wystąpiła praca w dniu wolnym. Pracownik ma prawo do całego dnia wolnego bez względu na to jak długo pracował w dniu wolnym od pracy. Istotne jest bowiem to, że praca w ogóle wystąpiła.

Termin wolnego dnia należy ponadto z pracownikiem uzgodnić. Nie wystarczy więc aby pracodawca wskazał pracownikowi kiedy może odebrać dzień wolny ale konieczne będzie uzyskanie zgody pracownika na konkretny dzień.

Dodatek

Możliwe są jednak sytuacje że odebranie dnia wolnego okaże się niemożliwe. Może to wynikać np. z braku porozumienia pomiędzy pracodawcą a pracownikiem co do terminu dnia wolnego albo zaistnieć w związku z zakończeniem okresu rozliczeniowego. W takiej sytuacji pracodawca powinien wypłacić pracownikowi dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych w wyniku przekroczenia średniotygodniowej normy czasu pracy. Zgodnie z art. 151(1) §2 k.p. wysokość tego dodatku wynosi 100 % wynagrodzenia obliczanego zgodnie z art. 151(1) §3 k.p.

Inna wysokość dodatku przysługuje pracownikowi za godziny pracy które będą tzw. dobową praca nadliczbową. W razie przekroczenia w dniu wolnym dobowej normy czasu pracy tzn. w sytuacji w której pracownik pracowałby w dniu wolnym dłużej niż 8 godzin, za każdą godzinę pracy ponad tę normę przysługuje mu dodatek w wysokości 50% wynagrodzenia (chyba że okaże się że praca świadczona była w nocy). Stanowisko to potwierdza SN w wyroku z 29 stycznia 2008 r. (I PK 196/07).

Pracodawcy powinni jednak pamiętać, że nieudzielenie dnia wolnego w zamian za pracę w dniu wolnym, jest naruszeniem przepisów o czasie pracy. Stanowi to zgodnie art. 281 pkt. 5 wykroczenie i jest zagrożone karą grzywny (do 30 tys. złotych). Zagrożenie to istnieje nawet jeśli pracodawca wypłacił pracownikowi wynagrodzenie za pracę w tym czasie.


Autorka jest prawnikiem  w Bartłomiej Raczkowski Kancelaria Prawa Pracy


Pochwal się na swojej stronie,
że czytasz Money.pl
Czytam Money.pl


2014-06-03 20:42:49 46.171.62.* | maczek443
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [1]
Rozumiem że za pracę w niedzielę (8godzin) nalezy się dzień wolny przy normalnym trybie pracy tzn od poniedziałku do piątku?
2014-06-03 22:15:12 wiwan  [ Tysiącznik na forum ]
Tak. Więcej art. 151'11 i 151'12 KP:

http://prawo.money.pl/kodeks/pracy/dzial-szosty-czas-pracy/rozdzial-vii-praca-w-niedziele-i-swieta/art-151
2014-02-24 14:10:15 78.88.57.* | bodek557
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [1]
witam
związki zawodowe podpisały porozumienie z pracodawcą o przeniesieniu dnia pracy z piątku 21lutego na sobotę 15 marca a pracodawca w piątek 21 lutego zorganizował szkolenie części pracowników które trwało 4 godziny ,pracownicy którzy brali udział w szkoleniu mają jednak 15 marca stawić się do pracy jak w zwykły dzień pracy
co należy się pracownikom za te 4 godziny szkolenia?
2014-02-24 17:56:32 wiwan  [ Tysiącznik na forum ]
Należy zastosować zasady takie, jakby szkolenie było w sobotę (jakby nie było porozumienia ).
Czyli z art. 151'3 KP, czyli poza wynagrodzeniem zwykłym za 4 godziny dodatkowo udzielenie dnia wolnego do końca okresu rozliczeniowego.
2013-06-02 09:56:56 79.185.115.* | lil
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [0]
pracuje w systemie zmianowym 8 godzinnym co 16 godzin a w sobotę niedziele i święta pracuję ale nie podpisuję listy czy to jest zgodne z kodeksem pracy
2012-11-26 22:30:05 62.233.215.* | olka76
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [1]
Pracuje od poniedziałku do piątku po 6 godzin na zmiany i dodatkowo w sobotę lub niedziele po 10 godzin za najniższą krajową. Czy to jest zgodne z prawem? Czy nie jest tak że sobota jest liczona jako 150% i niedziela 200% więcej niż tak jak w tygodniu? Czy może niezależnie od tego jaki to dzień tygodnia to muszę przepracować te 40 godzin?
2012-11-27 09:45:04 monty python
dobrze było, gdyby każdy pracodawca miał takie podejście do tego i żeby każdy przestrzegał tych wszytskich przepisów
2012-05-22 17:33:20 37.47.139.* | SSS499
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [1]
Czy pracodawca moze sam wyznaczyć mi dzień wolny za to, że pracowałam w dniu harmonogramowo wolnym? Co jeśli pracowałam w niedziele, kiedy mialam miec wolne, a pracodawca sam mi wyznaczyl dzien za to w zamian wolny, nie konsultujac tego ze mna? Mam teraz w planie pracy dni wolne z litera N czyli za niedziele. Ale nie wiem czy to za jakas poprzednia niedziele kiedy bylam w pracy (praca w sklepie, a wiec w soboty i niedziele) czy to za ta kiedy mialam miec wolne a pracowalam czy byc moze za jakas w przyszlych tygodniach. I pytanie glowne brzmi czy jesli nie wiedzac, ze to za ta niedziele wolna, skorzystam z tego dnia wolnego to moge jeszcze miec jakies roszczenia do pracodawcy, ze sam mi wyznaczyl ten dzien wolny i nie poinformowal, kiedy mi go wyznaczyl. Czy jesli nieswiadomie wykorzystam ten dzien to juz nie moge miec zadnych pretensji? W wolne bylam 6 maja i nie wiem tak na prawde czy juz go nie wykorzystalam. Być moze gdybym wiedziala, ze ta N to za ten dzien wolny, to chcialambym wykorzystac wolne w innym dniu. Bo chyba mam prawo wybrac sobie kiedy chce nie przyjsc pracowac. Teraz mamy wyjazd sluzbowy na ktory nie chcialabym jechac to czy moge w tym dniu odebrac swoje wolne? i co jesli pracodawca do konca miesiaca nie zapyta mnie kiedy chce to wolne i sam mi go wyznaczy nie mowiac ktora N-ka w planie jest za ten dzien wolny? Czy moge wtedy zadac zadoscuczynienia jak w przypadku niewyznaczenia tego dnia? Czy wraz z koncem miesiaca trace wszelkie prawa do jakichs roszczen wobec pracodawcy bo powinnam sie sama upomniec o kwestie wyznaczenia terminu wolnego? Bo on chyba sam ze mna o tym nie porozmawia. Proszę o rady jakie wyjscie bedzie dla mnie korzystniejsze. Chciałabym aby w koncu pracodawca przestal wykorzystywac niewiedze pracownikow i moc choc troche mu pokazac, ze nie moze robic co mu sie podoba. :)
Dziękuję.
2012-05-23 19:08:04 wiwan  [ Tysiącznik na forum ]
Jest to napisane przecież w tekście przewodnim do tego wątku:

http://prawo.money.pl/aktualnosci/okiem-eksperta/artykul/praca;w;dzien;wolny;co;za;to;przysluguje,196,0,437956.html

Nie może sam decydować, musi to być uzgodnione z pracownikiem, a w razie trudności- może być oddanie w formie finansowej.
2012-04-19 10:15:58 178.182.175.* | bem
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [1]
Witam!
Pracuję w sklepie spozywczym i szef zapowiedział nam że 1-go maja mamy przyjść obowiązkowo do pracy bo będzie renament a tłumaczy tym że sklep będzie zamknięty.
Pytanie: Czy ma takie prawo i jakie ewentualnie są tego konsekwencje?
2012-04-19 11:02:25 wiwan  [ Tysiącznik na forum ]
Nie ma takiego prawa. 1 maja jest ustawowo dniem wolnym, i praca w takim dniu jest możliwa tylko w konkretnych przypadkach, które w tej sytuacji nie mają miejsca.
Nie zachodzi bowiem konieczność zaspokajania codziennych potrzeb ludności jak w przypadku aptek czy stacji benzynowych. Nawet więc normalna sprzedaż w sklepie nie jest dozwolona przez przez pracownika, a tym bardziej remanent, który ludności nijak nie służy.

Odmówić co do zasady Pani nie może, ale kwalifikuje się to do zgłoszenia do PIP i jest to nieprzestrzeganie prawa pracy zagrożone grzywną do 30 tys. zł z art.281 KP.

Sprawę zaś reguluje art. 151'9 do 151'12 KP:

http://prawo.money.pl/kodeks/pracy/dzial-szosty-czas-pracy/rozdzial-vii-praca-w-niedziele-i-swieta/art-151
2012-03-24 16:26:20 46.76.116.* | aga1956
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [0]
Pracowałam od poniedziałku do niedzieli po 8h (7 dni). Jakie dni wolne mi przysługują?
2011-08-14 21:38:17 85.219.142.* | maja079
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [1]
Witam. Pracujac w niedziele zawsze mam do dobioru dzien wolny w poniedzialek lub wtorek. Tak sie złożyło ze pracowałam 14 sierpnia wiec 15 powinien byc wolny ale akurat tak sie złozyło ze 15 sierpnia to swieto wiec i tak mam wolne. spytałam sie kiedy moge odebrac dzien wolny a pracodawca poinformował mnie ze i tak mam wolny poniedziałek. od kiedy dzien wolny odbieramy w swieto? czy mam prawo do odbioru tego dnia? z góry dziekuje
2011-08-15 20:21:39 szklarek  [ Tysiącznik na forum ]
Pracodawca próbuje Panią naciągnąć, ale używa dobrego określenia- "już i tak ma Pani wolne" kodeksowo, dziś w poniedziałek 15 sierpnia, bo jest święto.
Wolne za pracę w niedzielę musi być udzielone w innym dniu- np. jutro.
Mogło być udzielone zresztą już awansem w poprzednim tygodniu, bo zasadniczo są widełki +/- 6 dni, ostatecznie do końca okresu rozliczeniowego.
Podstawa- art. 151'11 KP:

http://prawo.money.pl/kodeks/pracy/dzial-szosty-czas-pracy/rozdzial-vii-praca-w-niedziele-i-swieta/art-151
2011-03-05 19:02:00 79.189.71.* | OPOS11
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [1]
WITAM, PRACUJĘ W TRYBIE ZMIANOWYM GDZIE JEDNA ZMIANA TRWA 24 GODZ. POTEM MAM OK 2-3 DNI PRZERWY. PRACODAWCA ZORGANIZOWAŁ SZKOLENIE W SOBOTĘ CZYLI DZIEŃ W KTÓRYM MAM WOLNE. JEST TO SZKOLENIE DOTYCZĄCE MOJEJ PRACY. MOJE PYTANIE BRZMI CZY GODZINY SPĘDZONE NA SZKOLENIU WLICZANE SA DO CZASU PRACY , I CZY PRACODAWCA JEST ZOBOWIĄZANY DO ZAPŁATY JAKO NADGODZINY W PRZYPADKU GDY NIE MOŻE MI UDZIELIĆ W ZAMIAN ZA TO DNIA WOLNEGO
2011-03-07 10:52:06 szklarek  [ Tysiącznik na forum ]
Jeśli szkolenie było obowiązkowe, udział w nim był poleceniem służbowym- to mamy do czynienia nie z nadgodzinami, ale z pracą w dzień wolny.
Należy sudzielony dzień wolny w trybie art. 151-3. I co do zasady musi być on udzielony właśnie w naturze do końca okresu rozliczeniowego Pana obowiązującego.
Jednak nieudzielony spowoduje przekroczenie średniotygodniowej normy czasu pracy, a co za tym idzie w rozliczeniu dodatku za nadgodziny. ( art. 151-1 )

Kp:


http://prawo.money.pl/akty-prawne/ujednolicone-akty-prawne/kodeks-pracy
2009-11-30 17:20:21 83.3.156.* | Arachne
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [0]
Ostatnim świętem przypadającym w dzień wolny był 1 listopada - niedziela. Mój szef twierdzi, że nie należy się pracownikowi dzień wolny.
Twierdzi, że sprawdzał. Ale jakoś mi nie pasuje to. Niedziela to dzień wolny, święto....
Za sobotę oddają wolne a za niedziele nie?
2009-11-06 10:21:23 62.87.161.* | marzena_f
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [1]
Mam pytanie, czy jesli święto wypada w sobote, pracodawca ma obowiązek udzielić dzień wolny, ale PŁATNY??? bo kadrowa twierdzi, że nie
2009-11-30 10:11:33 maredith
Zazwyczaj pracowanie po godzinach i w świeta jest opłacalne zarówno dla pracodowaców i pracowników.
Ci ostatnio wykazują się zaangażowaniem i poświęceniem dla firmy, co powinno, ale niekoniecznie musi być uwzględniane podczas comięsiecznych rozliczeń końcowych.
Jesli macie na tyle odwagi w sobie, by upomnieć się o dodatki finansowe to zróbcie to, bo praca na zasadzie wygrany-przegrany nie ma sensu.
2009-08-16 10:43:53 89.19.80.* | always-stay-up
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [0]
Jak to co przysluguje....dodatkowy o******* od szefa.
2009-08-12 14:31:42 89.171.107.* | air.air
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [0]
A co sie dzieje jezeli w umowie o przce nie jest zawarty tydzien pracy?
Czyli pracuje od poniedzialku do piatku po 8 godzin i w co druga sobote 4. Pracodawca zada przepracowania dodatkowych czterech godzin w ciagu tygodnia, zeby odebrac sobote. Tlumaczy, ze odbieram 8 godzin a pracowalem 4. Czy to jest zgodne z prawem pracy?

Prosze o pomoc
air.air
2009-04-01 22:31:51 194.0.103.* | mietek ciekawy
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [0]
Bardzo ciekawe. A co się dzieje gdy pracodawca deleguje nas w dzien wolny od pracy do pracy poza siedzibą firmy-przykładowo weekend. Ja otrzymuje tylko diety dzienne -chyba 37zł na ręke czy powinienem otrzymac dzień wolny?
-1 spadek
2009-03-26 23:24:44 213.158.199.* | ciekawy777
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [5]

Za pracę w dniu harmonogramowo wolnym, pracownikowi przede wszystkim przysługuje dzień wolny. Zgodnie z art. 151(3) k.p. należy go udzielić do końca okresu rozliczeniowego w którym wystąpiła praca w dniu wolnym. Pracownik ma prawo do całego dnia wolnego bez względu na to jak długo pracował w dniu wolnym od pracy.

Autor prawnik a nie wie co pisze, za 1 godz. pracy w dzien wolny pracodawca musi oddac 1,5 godz. kiedy sam nam daje dzien wolny, za prace w dzien wolny np. za 8 godz. pracy w niedziele(dzien wolny) dostajemy 12 godz. wolnego. Tylko kiedy pracownik sam rzada dnia wolnego za prace w dzien wolny, to w takim wypadku dostaje dzien za dzien.


Pracownik ma prawo do całego dnia wolnego bez względu na to jak długo pracował w dniu wolnym od pracy. Istotne jest bowiem to, że praca w ogóle wystąpiła.

Z tego cytatu wynika ze za np. 12 godz. pracy w niedziele dostaje sie dzien wolny, tylko ze zaprzeczeniem tego jest to:

W razie przekroczenia w dniu wolnym dobowej normy czasu pracy tzn. w sytuacji w której pracownik pracowałby w dniu wolnym dłużej niż 8 godzin, za każdą godzinę pracy ponad tę normę przysługuje mu dodatek w wysokości 50% wynagrodzenia (chyba że okaże się że praca świadczona była w nocy). Stanowisko to potwierdza SN w wyroku z 29 stycznia 2008 r. (I PK 196/07).

Te 2 cytaty sie wykluczaja panie autorze artykulu.
2009-03-27 08:31:25 87.105.213.* | _Martin 17980
Autor wie co pisze, to Ty nie wiesz. Mylisz wolne do odebrania za nadgodziny, z wolnym za pracę w szóstym dniu tygodnia. Te 1,5 godziny to inna bajka. Mam nadzieje, że nie pracujesz w kadrach.
2009-03-31 09:49:46 79.184.163.* | Hanna 1978
Martin 17980 sam jestes w bledzie. Poczytaj sobie na ten temat.
-1 spadek
2009-04-01 20:46:12 195.74.49.* | Mkor
Hanno 1978, niestety jesteś w błędzie dokładnie tak jak mówi Martin 17980. Trzeba przede wszystkim nauczyć się definicji czasu wolnego i dnia wolnego. Czas wolny otrzymujemy tylko za godziny nadliczbowe z przekroczenia norm dobowych (1:1 jesli pracownik o to wnioskuje, 1:1,5 jeśli to pracodawca każe wziąć wolne za nadgodziny). Natomiast za pracę w dniu wolnym np. w sobotę (jeśli u pracodawcy obowiązuje praca od pn do pt) wówczas bez względu na ilośc godzin pracy w taką sobotę pracodawca ma obowiązek udzielenia innego dnia wolnego. Jesli pracujemy w taka sobote więcej niż norma dniowa czyli więcej niż 8h, wówczas za te 8h nalezy się dzień wolny a za każda godzinę ponad 8 wynagrodzenie jak za nadgodziny z dodatkiem 50% lub 100% w zalezności czy wypadały w nocy czy nie. Mam nadzieję, że teraz zrozumiesz te ;przepisy
2009-08-12 14:33:56 89.171.107.* | air.air
A co sie dzieje jezeli w umowie o przce nie jest zawarty tydzien pracy?
Czyli pracuje od poniedzialku do piatku po 8 godzin i w co druga sobote 4. Pracodawca zada przepracowania dodatkowych czterech godzin w ciagu tygodnia, zeby odebrac sobote. Tlumaczy, ze odbieram 8 godzin a pracowalem 4.
Czy to jest zgodne z prawem pracy?
2009-04-03 19:48:52 79.184.150.* | duza olka
A gdzie ty w kodeksie pracy masz definicje czasu wolnego i dnia wolnego???
2009-03-26 20:52:34 193.109.225.* | tatti
Re: Praca w dzień wolny? Co za to przysługuje? [0]
A ja wolę pracować w sobotę i niedzielę lub święta i wtedy mam na tygodniu wolne 2 dni, ktore na cos z pozytkiem przenzczę, zamaist bumelowac w dzien wolny i kręcic się z konta w kąt.
2009-03-24 14:55:51 213.17.162.* | mała ola
Re: Praca w dzień wolny? Kiedy i na jakich zasadach? [11]
szczególne potrzeby pracodawcy, nie chcesz pracować w sobotę to niema dla ciebie miejsca w mojej firmie. Prywatny pracodawca (nie każdy) ma gdzieś przepisy i przywileje pracowników.
2009-03-25 12:35:44 83.28.162.* | ppn
Nie tylko prywatny
2009-09-06 17:08:17 77.253.35.* | 1955
to prawda pracuje w p s s spolem
2009-03-25 14:34:41 81.15.192.* | arturro
Ja uważam, że sobota i niedziela powinny być dla wszystkich ustawowo dniami wolnymi i jeśli pracodawca potrzebuje pracownika to powinien wypłacić za ten dzień wynagrodzenie jak za święto bo przecież dzień wolny jest świętem dla każdego pracownika. To by ograniczyło zmuszanie do pracy w sobotę a znam sporo osób które w miesiącu maja 2 lub 3 dni wolne i nic nie pisną bo nie chcą stracić pracy.
2009-09-06 17:14:11 77.253.35.* | 1955
prawo jest nie dla wszystkich
2009-03-25 23:46:25 89.228.159.* | edi12
popieram
-1 spadek
2009-03-27 12:50:49 79.187.138.* | abebe
we wszystkich zakładach prywatnych szczególnie małych ludzie traktowani sa jak niewolnicy, kto im da wolną sobotę. Nie pauje to za wór i na dwór
I tyle mamy z tej "Solidarności" i demokracji co afrykanerzy i inne "wolne narody"
2009-04-01 13:36:20 193.25.2.* | pezz
ja dostałem ekstra warunki u prywaciarza:
- umowa na pół etatu z najniższą krajową
- 5 dni w tyg. po 9 godzin lub według uznania dłużej (uznanie codziennie)
- 2 soboty w miesiącu po 6 godzin
za 1200 na rękę....

Dopóki społeczeństwo nie nauczy się szanować siebie dopóty będą takie warunki.

Pracowałem 2 tygodnie i papa, jelenie zostały.

pozdrawiam pracowników edmaru
2009-08-28 10:08:16 217.149.250.* | tomm_788
Własnie. pracowales o dwa tygodnie za długo. Tak długo jak głupi ludzie beda sie godzic na takie warunki tak długo bedzie zle i bedziecie wszyscy plakac. Zaraz sie odezwa wszyscy ze jakos trzeba zyc. Dla mnie jednak ludzie przyjmujacy takie warunki sa nienormalni. Jakby wszyscy sie postawili to by tego nie bylo.
2009-04-01 16:54:31 195.238.227.* | sanny
ja pracuje za 2500 na reke 178 h w miesiacu :) nie przemęczam sie i jestem zadowolona
2009-09-06 17:17:30 77.253.35.* | 1955
ja pracuje miesiecznie za 936 zl polskich juz 36 lat
2009-05-02 13:26:44 93.105.225.* | gigi
ja pracuje za 1300 na reke, i nic do gadania, pracuje 170 godzin w m-cu, musze dawac urlop kiedy nie chce ,a prawa pracownika to utopia, w zasiegu nie ma innej pracy(przynajmniej na razie) i tyle
Najnowsze wiadomości