Na skróty

Money.plPrawoAktualnościOkiem eksperta

Ochrona pracownika w wieku przedemerytalnym

2012-02-23 13:16

Ochrona pracownika w wieku przedemerytalnym

Polskie przepisy gwarantują kompleksową ochronę pracownika, któremu brakuje nie więcej niż cztery lata do emerytury. Zgodnie z art. 39 Kodeksu pracy osoby takiej pracodawca nie może zwolnić, ani zmienić jej warunków umowy. Pracodawca, dokonujący restrukturyzacji zatrudnienia może rozstać się z pracownikiem tylko w drodze porozumienia stron lub z przyczyn uzasadniających zwolnienie bez zachowania okresu wypowiedzenia.

Pracodawca może wypowiedzieć umowę o pracę tylko w określonych przepisami przypadkach. Pierwszym jest ogłoszenie upadłości przedsiębiorstwa. W drugim przypadku ochrona ulegnie zmniejszeniu w sytuacji zastosowania wypowiedzenia zmieniającego pod rygorem przepisów ustawy o zwolnieniach grupowych.

Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy pracownik, któremu brakuje nie więcej niż cztery lata do osiągnięcia wieku emerytalnego korzysta z ochrony przedemerytalnej. Jeśli okres zatrudnienia umożliwia takiej osobie uzyskanie prawa do emerytury, pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę. Dotyczy to jednak tylko pracownika, który po wspomnianych czterech latach spełniać będzie wszystkie wymogi konieczne do osiągnięcia uprawnień emerytalnych. Oznacza to, że poza odpowiednim wiekiem (tzw. wiekiem emerytalnym), będzie również posiadał wymagany okres zatrudnienia.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami powszechny wiek emerytalny dla kobiet wynosi 60 lat i 65 lat dla mężczyzn. W stosunku do niektórych grup pracowników wprowadzono niższy od powszechnego wiek emerytalny. Dotyczy to mi. in pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (np. górników). Obniżony wiek jest dla tych pracowników normalnym wiekiem emerytalnym, co oznacza, że korzystają oni z ochrony przedemerytalnej w okresie czterech lat przed osiągnięciem właściwego dla ich grupy zawodowej wieku emerytalnego.

Obniżonego wieku emerytalnego nie należy mylić jednak z wcześniejszą emeryturą. Prawo do niej mają kobiety w wieku 55 lat i mężczyźni w wieku 60 lat, urodzeni przed 1 stycznia 1949 r. spełniający dodatkowe warunki określone w ustawie o emeryturach i rentach z FUS. Skorzystanie z tzw. wcześniejszej emerytury stanowi uprawnienie pracownika, z którego może, ale nie musi skorzystać. W związku z tym przyjmuje się, że ochrona przedemerytalna nie obejmuje okresu poprzedzającego uzyskanie prawa do wcześniejszej emerytury.

Czytaj więcej Praca na L-4? Pracodawca nic ci nie zrobi Pracownik na zwolnieniu lekarskim może pracować u innego pracodawcy, jeśli tylko nie będzie to sprzeczne z zaleceniami lekarza.

Ponadto, wiek uprawniający do tzw. emerytury pomostowej nie jest normalnym wiekiem emerytalnym w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z FUS. Oznacza to, że pracownicy w okresie poprzedzającym uzyskanie prawa do emerytury pomostowej również nie korzystają z ochrony przewidzianej w art. 39 Kodeksu pracy.

Pamiętać jednak należy, że wspomniany artykuł nie pozbawia pracodawcy możliwości rozwiązania stosunku pracy z pracownikiem 50+ na mocy porozumienia stron, czy też w trybie rozwiązania umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia.

Przepisy Kodeksu pracy przewidują, że z ochrony przedemerytalnej nie skorzysta pracownik, który uzyskał prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, a także w razie formalnego ogłoszenia przez sąd upadłości lub likwidacji pracodawcy. Ochrona przedemerytalna ulega jednak wyłączeniu tylko w razie ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku pracodawcy i nie ma zastosowania w razie ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu.

Czytaj więcej Od czego zależy odszkodowanie za mobbing? Ciężar dowodu związany z wykazaniem związku między mobbingiem a rozstrojem zdrowia i rozmiarem doznanej krzywdy spoczywa na pracowniku.

Przyjmuje się, że przepisy dotyczące ochrony przedemerytalnej stosuje się również do wypowiedzenia zmieniającego. Oznacza to, że pracodawca w okresie ochronnym nie może wypowiedzieć nie tylko umowy o pracę, ale również jej warunków na niekorzyść pracownika, któremu do emerytury brakuje nie więcej niż 4 lata.

Pewne ułatwienie dla pracodawcy w zakresie wypowiadania warunków pracy i płacy przewiduje ustawa o zwolnieniach grupowych. Podkreślić jednak należy, że znajduje ona zastosowanie wyłącznie do firm zatrudniających co najmniej 20 osób. W przypadku dokonywania reorganizacji, pracodawca nie może wypowiedzieć umowy pracownikowi objętemu ochroną przedemerytalną, może natomiast zastosować wypowiedzenie zmieniające.

Pozwala to na dostosowanie istniejących stanowisk pracy do potrzeb przeprowadzanej reorganizacji. Jeżeli jednak nowe warunki pracy powodują obniżenie dotychczasowego wynagrodzenia, pracodawca zobowiązany jest, do końca okresu ochronnego, wypłacać pracownikowi dodatek wyrównawczy. Przepis art. 5 ustawy o zwolnieniach grupowych daje zatem możliwość powierzenia pracownikowi objętemu ochroną np. innego stanowiska pracy, gwarantuje mu jednak osiąganie wynagrodzenia na dotychczasowym poziomie, do końca okresu ochronnego.

O prawach dotyczących pracowników czytaj w Money.pl
System zadaniowego czasu pracy - kiedy można wprowadzić?
Zadaniowy czas pracy jest stosowany wtedy, gdy nie można precyzyjnie określić pory doby, w której praca powinna być wykonana.
Kto może pozwać pracodawcę w imieniu pracownika
Związek zawodowy może występować w imieniu zatrudnionego tylko wtedy, gdy dostał od niego zgodę.
Zła ocena pracodawcy i możesz zostać zwolniony
Prawidłowo i rzetelnie przeprowadzona okresowa ocena umożliwia zweryfikowanie, czy praca poszczególnych pracowników ma jednakową wartość, czy nie.

Autorka jest aplikantką radcowską w kancelarii prawniczej Włodzimierz Głowacki i Wspólnicy sp. k.


Pochwal się na swojej stronie,
że czytasz Money.pl
Czytam Money.pl


2013-12-05 15:43:59 79.188.169.* | zz446
Re: Ochrona pracownika w wieku przedemerytalnym [1]
Mam problem ponieważ pracownik, który od zawsze miał umowę o odpowiedzialności materialnej (pracuje na magazynie) kiedy otrzymał nową odmówił jej podpisania. Nowa umowa jest związana z rotacją osób zatrudnionych w magazynie. Dla niego nic się nie zmienia. Jest w wieku przedemerytalnym i uważa, że nie musi przyjmować już odpowiedzialności, a ewentualne zwolnienie go nie dotyczy ponieważ jest w okresie ochronnym.
2013-12-05 19:34:54 szklarek  [ Tysiącznik na forum ]
Rzeczywiście trochę pat, bo w przypadku innego pracownika byłby to powód prawnego wypowiedzenia umowy. Korzysta on też z ochrony przed wypowiedzeniem zmieniającym- więc nie można go przenieść.

Pozostaje więc moim zdaniem jego odpowiedzialność na zasadach ogólnych z art. 124 do 127 KP, czyli zindywidualizowana, wymagając udowodnienia co do osoby:

http://prawo.money.pl/kodeks/pracy/dzial-piaty-odpowiedzialnosc-materialna-pracownikow/rozdzial-ii-odpowiedzialnosc-za-mienie-powierzone-pracownikowi

Niestety jego odmowa czyni nieważną umowę o wspólnej odpowidzialności podpisaną już z innymi pracownikami.
15 awans
2012-03-05 10:05:43 31.63.82.* | Lorunia
Re: Ochrona pracownika w wieku przedemerytalnym [0]
Z jednej strony pracodawcy zabiegają o to aby zlikwidować okres ochronny ! bo pracownik może nie domagać fizycznie ! lepszy młody i silny ! a z drugiej strony szykuje się reformę która przewiduje pracę w podeszłym wieku !. Gdzie tu logika . Przecież pracodawcy wyrażnie dają do zrozumienia , że zależy im na sprawnych i silnych młodych ! a starych chcą w ten sposób odsunąć na boczny tor . Rząd zachowuje się tak przy tej reformie jakby to on miał zatrudniać tych starszych pracowników a nie pracodawcy ! którzy wiedzą co dla nich jest najkorzystniejsze . To jawne zaklinanie rzeczywistości ....
Najnowsze wiadomości
Podobne artykuły